KCE lanceert zorgpad lage rugpijn

Rugpijn: bijna iedereen krijgt er weleens mee te maken. Er zijn dan ook een flink aantal oplossingen, maar welke zijn nou echt betrouwbaar? Het Federaal Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg heeft een richtlijn opgesteld aan de hand van klinisch bewijs. De zogenaamde “zorgpad lage rugpijn” bepaalt per patiënt welke onderzoeken geschikt zijn en wat de beste behandeling is.

Wat is het zorgpad lage rugpijn?

Dit is de eerste keer dat er in samenwerking met de verschillende zorgdisciplines en patiënten een zorgpad is ontwikkeld. Bekijk het als een standaardrecept die zorgverleners zouden moeten toepassen bij bepaalde aandoeningen.

Het zorgpad “lage rugpijn” iis geschikt voor lumbale (eenvoudige) en radiculaire pijn. Het KCE heeft zelfs een interactieve tool ontwikkeld (www.lagerugpijn.kce.be).

Voor wie is dit “standaardrecept” bedoeld?

Mensen die lijden aan rugpijn trekken vaak alles uit de kast om er maar vanaf te komen. Op eigen initiatief, of na advies van een arts of kinesitherapeut. Het KCE heeft nu een pad ontwikkeld met alle behandelingen en resultaten.
Het pad is eigenlijk een route die een patiënt kan volgen. Hij of zij stapt in een bepaald stadium in en vanaf daar worden er onderzoeken en behandelingen geadviseerd. Zo kun je het zo gericht mogelijk aanpakken. Het zorgpad lage rugpijn is een vervolg op de richtlijn voor lage rugpijn (lees ons eerder artikel hierover) en radiculaire pijn.

Hoe is het zorgpad lage rugpijn tot stand gekomen?

Bij de ontwikkeling van het pad is hulp gekregen van ergotherapeuten en ergonomen en op bedrijfsartsen en adviserende artsen van de ziekenfondsen. Hervatten van het werk was voor het KCE namelijk heel erg belangrijk. Het pad is bedoeld zodat alle zorgverleners samen kunnen werken aan een oplossing.

Patiënten hebben meegewerkt

Daarnaast hebben patiënten een handje geholpen tijdens de ontwikkeling van het zorgpad bij lage rugpijn. Ze spraken over hun ervaringen met het zorgsysteem, die soms best onaangenaam waren. Zij brachten een aantal belangrijke misverstanden aan het licht tussen zorgverleners en patiënten.

Het bleek namelijk dat patiënten vaak erg lang op een ‘diagnose’ moeten wachten, terwijl de pijn vaak niet wordt veroorzaakt door letsel maar door een tijdelijke disfunctie die men niet ziet op een MRI of röntgenfoto.

Daarom moet de behandeling in het begin zo min mogelijk medisch zijn. Het is wel belangrijk dat hierover duidelijk wordt gecommuniceerd.

Chronische rugpijn zoveel mogelijk proberen te vermijden

10% van de patiënten heeft langer dan tien weken last. Vanaf drie maanden noemen we de pijn chronisch. Het zorgpad is ontwikkeld om de overgang naar chroniciteit tegen te gaan. Dit doen ze door mensen te wijzen op een aantal risicofactoren. Dit zijn bijvoorbeeld psychologisch of sociaalprofessioneel. Dit risico moet wel in elke fase opnieuw worden beoordeeld zodat de behandeling waar nodig kan worden aangepast.

Daarbij moet dus nog wel het juiste evenwicht worden gevonden. Volgens het KCE moeten zorgverleners het probleem bij patiënten dedramatiseren en zo weinig mogelijk medicijnen voorschrijven. De focus moet ten alle tijden liggen op bewegen.

Conclusie

Het is de eerste keer dat er een tool is die gericht is op alle zorgverleners, waardoor het wel een complexe tool is. Daar tegenover staat dat het heel positief is dat het een interactieve tool is voor de tablet of PC. De tool moet gebruiksvriendelijk zijn en voor de ontwikkeling is er contact geweest met eHealth, een grote producent van medische software. Zij hebben een link in hun software opgenomen naar het pad. Met die link hoopt het KCE dat de tool door zoveel mogelijk onderzoekers wordt gebruikt. Al met al is er nog veel werk om (rug)pijn de wereld uit te helpen.

Hoe behandel je je hernia?

Behandeling van een hernia is afhankelijk van een aantal factoren, waaronder:

  • Symptomen van de patiënt
  • Leeftijd van de patiënt
  • Activiteitsniveau van de patiënt
  • Aanwezigheid van een verslechtering van de symptomen

Meestal zal men conservatief behandelen in het begin van een hernia. En gaat de aanpak wat agressiever worden indien de klachten aanhouden.

Na de diagnose van een hernia zal men de behandeling meestal starten met:

Rust en aanpassing van activiteiten
Eerst is het belangrijk om kort wat te rusten en activiteiten die uw symptomen verergeren te vermijden. Veel hernia’s kunnen gewoon opgelost geraken door het wat tijd te geven. In deze gevallen is het belangrijk om activiteiten die symptomen verergeren te voorkomen.

IJs en warmte
IJs en warmte applicatie kan zeer nuttig zijn bij het verlichten van de pijnlijke symptomen van een hernia. Door ijs en warmte af te wisselen kan je helpen de spierspasmen verlichten en zo de pijn te verbeteren.

Kinesitherapie
Kinesitherapie en lumbale stabilisatie-oefeningen gaan niet direct de hernia veranderen, maar ze kunnen de spieren in de onderrug stabiliseren. Dit zal de belasting op de tussenwervelschijven doen afnemen. Een sterke en stabiele rug helpt het risico op een letsel van de zenuw en schijf te verminderen.

Anti-inflammatoire geneesmiddelen
Niet-steroïdale- anti-inflammatoire geneesmiddelen (NSAID’s) worden vaak voorgeschreven en vaak helpen ze de pijn te verlichten geassocieerd met een hernia. Door het verminderen van ontstekingen, kunnen deze medicijnen enige druk op de geknelde zenuwen verlichten. NSAID’s dienen te worden gebruikt onder toezicht van uw arts.

Andere medicijnen
Andere medicijnen die vaak gebruikt worden zijn onder andere verdovende pijnstillers en spierverslappers. Narcotische pijnstillers zijn nuttig voor een ernstige kortdurende pijnbehandeling. Helaas kunnen deze medicijnen u slaperig maken en kunnen ze verslavend zijn. Het is belangrijk om deze voor slechts korte periodes in te nemen. Spierverslappers worden gebruikt voor de behandeling van spasmen in spinale spieren bij het hebben van een hernia. Vaak zijn de spierspasmen erger dan de pijn van de schijf die drukt op de zenuwen.

Epidurale steroïdale injecties
Injecties van cortisone kunnen direct worden toegediend in het gebied van
knelling. Net als bij gewone ontstekingsremmers is het de bedoeling om de druk op de zenuwen te verminderen. Wanneer de injectie wordt gebruikt, wordt de medicatie afgeleverd aan het gebied van de hernia. Direct ter plaatse dus en niet eerst via de mond en de darmen. Dit werkt veel sneller.

Chirurgie voor hernia
Behandeling van een hernia begint meestal met de bovenstaande stappen. Chirurgie zou enkel overwogen moeten worden bij echte zenuwuitval en krachtsverlies. Je kinesist zal hierover kunnen beslissen.

Men zal een operatie overwegen als alle andere stappen niks uithalen. Men gaat dan de hernia verwijderen en ruimte vrijmaken rond de geknelde zenuw. De verschillende technieken zijn van de situatie van de patiënt afhankelijk van de chirurg.